Nieuwe spelregels om netcongestie aan te pakken: batterijen krijgen voorrang op het stroomnet

Toezichthouder Autoriteit Consument & Markt (ACM) heeft nieuwe maatregelen aangekondigd om overbelasting van het elektriciteitsnet tegen te gaan. Een van deze regels is dat batterijen prioriteit krijgen bij het aansluiten op het stroomnet, omdat deze het net direct ontlasten. In dit artikel lees je wat de nieuwe spelregels betekenen voor het bedrijfsleven en hoe batterijen helpen bij het stabiliseren van het stroomnet.

68 gigawatt aan batterijen in de wachtrij

De file op het stroomnet, ook wel bekend als netcongestie belemmert bedrijven in hun groei en verduurzaming en kan de energietransitie onnodig afremmen. Op dit moment staan meer dan 10.000 bedrijven op de wachtlijst om elektriciteit terug te leveren aan het net via bijvoorbeeld zonnepanelen. Nog eens 9.400 bedrijven wachten om überhaupt elektriciteit af te nemen. Daarnaast staat er volgens SolarMagazine 68 gigawatt aan batterijen in de rij, terwijl batterijen het elektriciteitsnet juist kunnen ontlasten. Om netcongestie tegen te gaan, heeft toezichthouder ACM nieuwe spelregels ingevoerd. Een van deze regels zorgt ervoor dat slimme batterijen voorrang krijgen bij het aansluiten op het stroomnet.

Nieuwe voorrangsregels voor aansluiting op het net

Naast het uitbreiden van het elektriciteitsnet, wat volgens de netbeheerder zelf nog zeker 10 jaar gaat duren, spelen batterijen een cruciale rol in de energie-infrastructuur van de toekomst. Door het integreren van slimme batterijen wordt het net direct ontlast en kan het beter omgaan met zowel de huidige als toekomstige piekvragen. Ook de ACM ziet de belangrijke rol van batterijen in en heeft daarom besloten dat batterijen voorrang krijgen op het net. Voorheen werd netcapaciteit toegewezen op basis van de volgorde van de wachtlijst. De nieuwe prioriteitsregels betekenen dat batterijen als eerste worden aangesloten. Daarna worden maatschappelijke instellingen behandeld, zoals woningbouw, scholen, veiligheidsdiensten en gezondheidszorg, die al geruime tijd pleiten voor prioriteit vanwege hun maatschappelijk belang en die veel last hebben van lange wachttijden.

Het net ontlasten

Slimme batterijen maken ruimte vrij op het elektriciteitsnet, omdat bedrijven met een slimme batterij hun energie vooral binnen hun eigen mini-grid gebruiken. Een goed voorbeeld hiervan is onze klant Helmond Metalen. Dit metaalrecyclingbedrijf heeft zijn bedrijfsprocessen recentelijk geëlektrificeerd om te verduurzamen, inclusief elektrische kranen en scharen. Voorheen veroorzaakten deze zware machines grote elektriciteitspieken, maar nu vangt een intelligent batterijsysteem de pieken grotendeels op: de scharen en kranen draaien met name op de in de batterij opgeslagen zonne-energie. Helmond Metalen wekt de zonnestroom op via zonnepanelen op hun bedrijfsterrein. Door de slimme batterij wordt er minder zonne-energie naar het net gestuurd, en minder energie uit het net gehaald voor het gebruik van scharen en kranen.

Een buffer voor onbalans

Batterijen fungeren ook als buffer om onbalans op het net te corrigeren, wat een belangrijke uitdaging is van de energietransitie. De toenemende onbalans op het elektriciteitsnet wordt veroorzaakt doordat het lastig is om groene energieproductie, zoals wind en zon, nauwkeurig te voorspellen. We hebben simpelweg geen controle over hoe hard het gaat waaien of hoeveel de zon schijnt, wat resulteert in meer schommelingen in het elektriciteitsnet. Slimme batterijsystemen bieden hulp door energie op te slaan wanneer de vraag laag is en deze vrij te geven wanneer de vraag hoog is. Dit proces vindt plaats op de onbalansmarkt voor energie. In dit artikel lees je hoe bedrijven met een slim batterijsysteem kunnen deelnemen aan de onbalansmarkt.

Werkbezoek aan Connectr Energy Demo Field zet aan tot nieuwe ideeën tegen netcongestie

ARNHEM, 09 maart 2024 – Connectr opende in 2023 het Energy Demo Field, een terrein ingericht als proeftuin voor technologische innovatie op het gebied van energieopslag op het Industriepark Kleefse Waard. Het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EZK) vaardigde op 6 maart een team van ambtenaren af van de werkgroep Landelijk Actieprogramma Netcongestie. Het doel van de sessie: kennis delen en oplossingen voor netcongestie vormgeven.

Door netcongestie staan op dit moment ruim 10.000 organisaties op de wachtlijst voor een aansluiting op het stroomnet. Duurzame energie-oplossingen zoals energieopslag via batterijsystemen bieden een uitkomst om netcongestie, en daarmee deze wachtlijsten, tegen te gaan. Door stroom op te wekken en op te slaan op de plek waar het wordt gebruikt, hoef je minder stroom te transporteren en kan je netcongestie oplossen.

Groot belang samenwerking overheid en sectoren

iwell is als een van de sectorpartijen bezig met het plaatsen van een test-batterijsysteem en is uitgenodigd om een pitch te geven aan het team van afgevaardigden van EZK. Jan Willem de Jong, CEO bij iwell: ‘’De nummer één oplossing voor netcongestie is samenwerking tussen alle betrokken partijen, van de overheid tot de kleine onderneming. In de proeftuin krijgen ondernemers de mogelijkheid om een passende oplossing voor hun energieprobleem aan den lijve te ondervinden. De tuin biedt niet alleen een locatie tot netwerken, waarbij kennisdeling actief bevorderd wordt, maar ook demonstratie- en testmogelijkheden.’’

Het Energy Demo Field, zoals de proeftuin heet, is een initiatief van Connectr en Energy Storage NL (ESNL) en gesitueerd op het Industriepark Kleefse Waard (IPKW) in Arnhem. Bekijk de website voor meer informatie over het Energy Demo Field.

iwell noteert 153 procent groei in 2023

UTRECHT, 30 januari 2024一De omzet van energiebedrijf iwell, dat ondernemers voorziet van intelligente batterij- en energiemanagementsystemen, steeg in 2023 met 153%. Sinds 2021 groeit iwell stormachtig met een gerealiseerde groei van ruim 1600%.

iwell levert slimme batterijsystemen aan bedrijven, waardoor zij minder afhankelijk zijn van het door congestie geplaagde Nederlandse stroomnet. In 2023 realiseerde iwell projecten bij onder andere PostNL, Arriva en Oegema Transport.

Jan Willem de Jong, oprichter en CEO van iwell: “Bedrijven in heel Europa kampen met meerdere energie-uitdagingen: hoge en onvoorspelbare energieprijzen, niet kunnen uitbreiden door netcongestie en striktere duurzaamheidseisen.” Met onze oplossingen worden ondernemers minder afhankelijk van het stroomnet. Daarnaast krijgen ze controle over de energie die ze zelf opwekken met zonnepanelen of windturbines en de prijs die ze voor energie betalen. Ook dragen de systemen van iwell positief bij aan de energietransitie richting hernieuwbare bronnen”, zegt De Jong. “Dat alles is aantrekkelijk doordat we ondernemers een verdienmodel bieden, want verduurzaming moet ook lonen. We moeten onze groei verder versnellen, want de nood bij duizenden Nederlanders en in andere landen is hoog.”


De Punt in Barendrecht. Het zonneveld is direct gekoppeld aan een batterijsysteem van iwell.

Naast batterij-oplossingen voor bedrijven, biedt iwell sinds vorig jaar ook systemen voor zon- en windparken tot 50 MWh. De Punt in Barendrecht is het eerste opgeleverde project dat direct naast een zonnepark gelegen is.

Utrecht Energy Hub
De groei en de ambities vereisen ook uitbreiding van het team van iwell. In totaal voegden zich het afgelopen jaar 25 nieuwe mensen bij het Utrechtse bedrijf, een groei van 93%. De Jong: “We zien heel duidelijk dat werken aan oplossingen voor de energietransitie talent aanspreekt. Onze sector biedt volop kansen en dat trekt ambitieuze en slimme mensen aan waarvoor we nu ons kantoor hebben uitgebreid van 400 naar 1100 m2. Daarmee hebben we plek voor zo’n 120 collega’s en we zijn nog volop aan het werven voor de volgende fase. Inmiddels kunnen we wel spreken van een ware Energy Hub in het midden van het land.”

Uitbreiding Duitsland
In november vorig jaar opende iwell ook een tweede kantoor in Duitsland, een markt waar net als in Nederland een toenemende urgentie bestaat om te verduurzamen. Vanuit het kantoor in Düsseldorf werkt iwell aan het helpen van Duitse ondernemers. De eerste projecten bevinden zich reeds in de afrondende fase.

iwell zet sorteercentra PostNL met batterijsystemen op vol vermogen

UTRECHT, 19 december 2023 – iwell sluit een samenwerking met PostNL en plaatst batterijsystemen bij twee verschillende pakkettensorteercentra, in respectievelijk Hoogeveen en Alphen aan den Rijn. Met deze systemen slaan de centra groen opgewekte energie op om dit op een later moment te kunnen gebruiken en zijn zij minder afhankelijk van het stroomnet.

Met de batterijsystemen van iwell realiseert PostNL opslagcapaciteit en aanvullend vermogen waarmee ook het drukbezette energienetwerk omzeild wordt. Het systeem voor de locatie in Hoogeveen maakt het voor PostNL ook mogelijk dat er geen energie wordt teruggeleverd aan het net ivm de lokaal aanwezige netcongestie. Dit systeem, met een vermogen van 125 kW en een capaciteit van 215 kWh, is in november in gebruik genomen. Met de nieuwe opslagcapaciteit kan stroom worden opgewekt met eerder geïnstalleerde, maar tijdelijk uitgeschakelde zonnepanelen. De investering in dit batterijsysteem is mede mogelijk gemaakt door een subsidie hiervoor vanuit de provincie Drenthe. Jan Willem de Jong, oprichter en CEO van iwell: “Het is zonde als een zonnepaneelsysteem niet aan kan omdat de opgewekte energie nergens naartoe kan. Met ons systeem worden er dus twee vliegen in één klap geslagen.”

Tweede systeem voor afname en teruglevering

Het tweede systeem zal in Alphen aan den Rijn in januari of februari 2024 worden opgeleverd, een gebied in Nederland waar netcongestie niet alleen de afname maar ook de mogelijkheid terug te leveren bemoeilijkt. Een batterijsysteem met een vermogen van 250 kW en een capaciteit van 430 kWh wordt hier geïnstalleerd. Ook zal er een 795 kWp zonne-installatie worden geplaatst. De Jong: “Door deze samenwerking is er sprake van vrijwel ‘off grid’- functioneren van het hele sorteercentrum.”

Over iwell

iwell bouwt intelligente energiesystemen met behulp van batterijen. Ondernemers krijgen hiermee grip op hun energiekosten, doordat ze meer lokaal stroom opwekken en verbruiken. Zo kunnen ze blijven groeien en verduurzamen. iwell biedt hiermee een antwoord op enkele ingrijpende maatschappelijke uitdagingen: netcongestie, stijgende energieprijzen, afhankelijkheid van buitenlandse mogendheden voor energie, afkalvend vestigingsklimaat en de kans op een afnemende werkgelegenheid, tempo van de energietransitie en meer. Ruim 250 projecten zijn inmiddels gerealiseerd met een verdienmodel voor de eindgebruiker, de ondernemer.

Jan Willem te gast op de radio bij BNR Zaken Doen

Onze CEO Jan Willem de Jong was 6 december te gast bij Thomas van Zijl in zijn programma Zaken Doen op radiozender BNR. Luister hieronder het interview met Jan Willem terug als podcast via Spotify.

iwell versnelt nu ook Duitse energietransitie met intelligente batterijsystemen

Eerste project elektrificatie Europees distributiecentrum van bekend kledingmerk reeds van start

Utrecht, 28 november 2023 – iwell breidt uit naar Duitsland waar het een tweede vestiging heeft geopend in Düsseldorf. Het Utrechtse bedrijf kent een vliegende start bij de oosterburen: iwell helpt het gloednieuwe Europese zero waste distributiecentrum van een wereldwijd bekend kledingmerk verduurzamen met slimme energiesturing en -opslag.

Bedrijven in Duitsland hebben net als in Nederland te maken met een toenemende urgentie om te verduurzamen. Dit komt enerzijds door Europese wetgeving en doordat in vele industrieën duurzaamheid in de hele keten doorslaggevend wordt. Om deze redenen verdubbelde de Duitse overheid onlangs de streefcapaciteit van zonne-energie voor opwek en opslag. “Duitse ondernemers moeten aan de slag, maar maken zich terecht zorgen over de betaalbaarheid van de energietransitie”, zegt Jan Willem de Jong, co-founder en CEO van iwell. “Daarom klinkt er een steeds luidere roep om verduurzamingsoplossingen die zichzelf terugverdienen. Onderaan de streep moet een investering ook lonen. Tel daarbij op dat ondernemers het hoofd moeten bieden aan volatiliteit van energieprijzen en je snapt waarom betaalbaarheid van de energietransitie zo sterk samenhangt met de haalbaarheid.”

Voorloperspositie Nederland

Ruim 250 Nederlandse bedrijven gebruiken op dit moment een energiesysteem van iwell, goed voor 70 MWh. Velen van hen zijn daardoor minder afhankelijk van het overvolle Nederlandse stroomnet. De Jong: “Netcongestie is in Nederland een groot probleem dat de energietransitie extra bemoeilijkt. Het is goed mogelijk dat Duitsland hiermee later ook te maken krijgt, zeker wanneer de energietransitie in een hogere versnelling komt. Naast betaalbaarheid en beschikbaarheid van energie geeft dat een extra reden om de oplossingen die we in Nederland al hebben verder uit te rollen door heel Europa, te beginnen met het Levi’s-centrum.”

Gloednieuw zero waste distributiecentrum

iwell werkt al geruime tijd samen met Sunrock om het gloednieuwe Europese distributiecentrum van 70.000 m² van het kledingmerk te voorzien van een slim batterijsysteem van iwell. Het gebouw, gebouwd met duurzaamheidsprincipes ingebed in het ontwerp, krijgt een systeem waarmee energie duurzaam, lokaal en efficiënt wordt gemanaged. Het systeem stuurt de zonnepanelen en laadpunten aan om optimaal gebruik te maken van de opgewekte schone energie. Overtollige zonne-energie wordt opgeslagen om op een minder zonnig moment te kunnen gebruiken. Het centrum in Noordrijn-Westfalen wordt opgeleverd in april 2024.

Tenders door heel Europa

De ambitie van de uitbreiding naar Duitsland is om binnen vijf jaar 500 MWh aan capaciteit te realiseren, gelijk aan het voorzien van 1.500 bedrijventerreinen van lokale, schone energie. En de ambities stoppen niet bij de energie- en klimaattransitie van Nederland en Duitsland. iwell dingt momenteel mee met tenders over heel het Europese continent en verkent uitbreiding en projecten in diverse landen. De Jong: “De uitbreiding naar Duitsland is wat ons betreft de eerste stap over de grens van velen. Als we willen voorkomen dat de ambities van de Europese Green Deal tot stilstand komen, moeten we de oplossingen die we in Nederland al hebben verder uitrollen door Europa, te beginnen met Duitsland.”

Over iwell

iwell bouwt intelligente energiesystemen met behulp van batterijen. Ondernemers krijgen hiermee grip op hun energiekosten, doordat ze meer lokaal stroom opwekken én verbruiken. Zo kunnen ze blijven groeien en verduurzamen. iwell biedt hiermee een antwoord op enkele ingrijpende maatschappelijke uitdagingen: netcongestie, stijgende energieprijzen, afhankelijkheid van buitenlandse mogendheden voor energie, afkalvend vestigingsklimaat en de kans op een afnemende werkgelegenheid, tempo van de energietransitie en meer. Klinkt allemaal erg duur? Niets is minder waar. Ruim 250 projecten zijn inmiddels gerealiseerd met een verdienmodel voor de eindgebruiker, de ondernemer.

Jetten kondigt verregaande nieuwe maatregelen aan tegen netcongestie

Demissionair minister Rob Jetten van Klimaat en Energie heeft nieuwe verregaande maatregelen tegen netcongestie aangekondigd. In een kamerbrief geeft Jetten aan hoe het gesteld is met het stroomnet en vertelt hij dat “vrijwel heel Nederland zo goed als vol is”. In veel gebieden worden de wachtrijen voor een netaansluiting alsmaar langer.

Buiten de piekuren

Jetten kwam gisteren met een pakket aan maatregelen waar vooral afnemers van stroom te maken gaan krijgen. Zo wil Jetten bedrijven verplichten om aan te geven bij hun netbeheerder of zij mogelijkheid zien om buiten de piekuren – vaak aangemerkt als tussen 16.00 en 20.00 uur – stroom af te nemen. Daarbij wil de minister weten welke vergoeding de bedrijven daarvoor willen krijgen, hij wil zogezegd “hun prijs” weten. 

Bedrijven konden eerder al vrijwillig afspraken maken met netbeheerders voor flexibele tarieven bij afname van stroom buiten de piekuren. Maar daar bleek in de praktijk maar weinig animo voor te zijn bij bedrijven. Jetten gaf hierover al een waarschuwing dat als blijkt dat bedrijven zich niet gaan melden, de overheid alsnog een vaste vergoeding vaststelt.

Een andere maatregel is dat contracten die nu 24 uur per dag levering van stroom tegen een bepaald vermogen garanderen, duurder gaan worden. Volgens Jetten worden dit soort contracten een “premium product” en worden flexibele en goedkopere contracten de standaard.

Versnelling van uitbreiding

Naast de maatregelen voor de afnemer van stroom, wil Jetten ook maatregelen doorvoeren die de vergunningverlening voor projecten voor de uitbreiding van het stroomnet versnellen. Zo wil hij het mogelijk maken dat bijvoorbeeld een hoogspanningsmast gebouwd kan worden, ook al is de vergunning nog niet volledig rond. Voorwaarde hiervoor is dan wel dat dit project een zogenaamd “zwaarwegend maatschappelijk belang” heeft. Dat kan zijn als de aanleg van een dergelijke uitbreiding regionaal een acuut netcongestie probleem oplost voor veel afnemers. De minister wil ook het vergunningverleningsproces versnellen door uitbreidingsprojecten al doorgang te kunnen geven zonder dat deze onherroepelijk zijn verklaard. Deze maatregel heeft als doel om lange bezwaarprocedures te omzeilen.

Als laatste maatregel wordt er vooral geld uitgetrokken om de verzwaring van het net sneller te laten verlopen.

Word onafhankelijk(er) van het net

Al met al zorgen de voorgestelde maatregelen voor meer onzekerheid voor bedrijven. Bedrijven die hun proces hebben ingericht op de mogelijkheid om 24 uur per dag een bepaald vermogen af te kunnen nemen, zullen moeten gaan schikken. De maatregelen verhogen de mate van afhankelijkheid van het grillige stroomnet, waarop de juiste hoeveelheid stroom een onzekerheid wordt. 

Wij zien de oplossing voor bedrijven én het volgelopen stroomnet veel lokaler. Door als bedrijf in beheer te zijn van eigen energie en deze te kunnen gebruiken wanneer je wilt, word je onafhankelijk van het grillige stroomnet. Zo hoeven je duurzame ambities en/of uitbreidingsplannen niet te wachten op de juiste netaansluiting. Een slim batterijsysteem zorgt ervoor dat jij altijd over voldoende vermogen en capaciteit beschikt om je bedrijf draaiende te houden of uit te breiden. Wek je eigen zonne-energie op en sla deze op in de batterij om later te kunnen gebruiken. Zo minimaliseer je jouw afname van het net en ben je dus 24 uur per dag verzekerd van het vermogen wat jij nodig hebt. Weten hoe het werkt? Lees het hier.

Installatie van intelligent batterijsysteem voor e-trucks van Oegema Transport

Oegema Transport, gevestigd in Dedemsvaart, bereidt zich voor op een duurzame toekomst van de transportsector met een innovatief laadinfrastructuurproject ontwikkelt door Zonnegilde. De propositie van Zonnegilde genaamd “Laden op Zon” wordt in de praktijk gebracht met ‘launching partner’ Oegema. iwell plaatste onlangs voor dit project een slim batterijsysteem voor de opslag en management van de opgewekte energie. ABB levert de snelladers voor het laadplein.

Het batterijsysteem – de zogeheten Mega Cube Modular – van iwell zorgt ervoor dat de snelladers, e-trucks en zonnepanelen naadloos met elkaar samenwerken. Als dirigent van de energiestromen maakt het batterijsysteem het mogelijk om altijd te laden op de zon. Ook als de zon niet schijnt, tegen een zo laag mogelijke prijs. 

Het concept Laden op Zon met slim batterijsysteem zorgt voor een interessant business model. De meest duurzame stroom (als de zon schijnt), is ook vaak de goedkoopste stroom. De Mega Cube Modular van iwell anticipeert slim op volatiele marktprijzen en laadt en ontlaadt vervolgens op de meest gunstige momenten. 

Daarnaast verzilverd het ook Hernieuwbare Brandstofeenheden (HBE’s) voor Oegema tijdens het laden van de e-trucks. Zo is Oegema veel minder kwetsbaar voor grillige energieprijzen, nu én in de toekomst. Niet onbelangrijk als stroomkosten, vanwege de e-trucks, een steeds groter deel van je operationele uitgaven gaan uitmaken.  

De Mega Cube Modular van Oegema Transport heeft een capaciteit van 3,225 MWh en een vermogen van 1,5 MW. Het systeem werkt naadloos samen met een groot zonnedak van 1,8 MWp. Dit jaar maken 6 e-trucks gebruik van het intelligente energiesysteem. In korte tijd wordt dit uitgebreid naar, maar liefst, 36 e-trucks.

Op momenten dat de batterij niet wordt gebruikt voor het laden van e-trucks, wordt het batterijsysteem door Eneco ingezet op de balanceringsmarkten. Dit zorgt voor een stabieler elektriciteitsnet en helpt onbalans in het net voorkomen.

Oegema Transport laat zien dat de transitie naar een duurzame transportsector niet op zich laat wachten en neemt het voortouw. Slimme energie-opslag maakt het voor Oegema mogelijk om uitdagingen voor verduurzaming als netcongestie te overwinnen.

Jan Willem de Jong, CEO van iwell, prijst de innovatiekracht van Zonnegilde en Oegema: “het laat zien hoe het duurzame verdienmodel van transporteurs er uit kan zien. Zo is ze klaar voor een toekomst waarin steeds meer klanten een duurzame bedrijfsvoering eisen. Trots dat we hier met onze slimme software en batterij hieraan bij mogen dragen”

Bouwinvest gaat 63 appartementencomplexen uitrusten met slimme batterijsystemen van iwell

Vastgoedbelegger Bouwinvest Real Estate Investors heeft haar 300 woningcomplexen, en zichzelf, een forse milieudoelstelling opgelegd. Volgens Eric-Jan Dekkers, Manager Technical Management bij het ‘Residential Fund’ van Bouwinvest, moeten alle 19.000 woningen in die complexen al in 2045 volledig ‘Paris Proof’ zijn. Daar moeten nog veel maatregelen voor uitgevoerd worden. Voor dit jaar ligt de focus onder andere op 63 appartementencomplexen, waar AC-laders voor elektrische auto’s geplaatst gaan worden. “De batterij-systemen van iwell lossen het probleem op, dat aan de ene kant de vraag naar opladen enorm toeneemt, terwijl aan de andere kant de netcongestie het niet toelaat om grotere vermogens mogelijk te maken.”

Duurzame zonne- en windenergie

De batterijsystemen van iwell worden overdag opgeladen met ingekochte, duurzaam opgewekte zonne-energie. En ’s nachts, als het flink waait, gebeurt hetzelfde met windenergie. De slimme iwell systemen kijken dan naar het aanbod van de beschikbare duurzame energie, waardoor een zo duurzaam mogelijke mix wordt opgeslagen in de batterijen. Zo optimaliseert het zelflerende batterijsysteem alle energie­stromen binnen een gebouw, zoals voor de verlichting van kelders en trappenhuizen, liften en dergelijke, maar ook daarbuiten met de verlichting van parkeerterreinen en de AC-laders voor elektrische auto’s. Het systeem vlakt tegelijkertijd ook de piekbelasting af (peak shaving).

Zelflerend batterijsysteem als oplossing

Dekkers noemt een maatregel waarmee hij de noodzaak voor een slimme oplossing illustreert: “Vanaf 2030 wil de gemeente Amsterdam alle benzine- en dieselauto’s binnen de ring A10 weren. Andere steden zoals Utrecht en Rotterdam zouden het voorbeeld uit de hoofdstad zomaar eens kunnen volgen. Er zal daar dus een enorme vraag naar het elektrisch laden van auto’s ontstaan. Het mooiste is dan natuurlijk dat je een oplader beschikbaar bij je huis hebt. Maar bij appartementen kan dat gewoonweg niet zomaar. Daar is bijvoorbeeld de aansluiting van het gebouw niet toereikend voor. Het gebouw kan niet meer elektra leveren dan dat het al doet.” Bovendien zal de netcongestie, die in het hele land uitbreidingen van netaansluitingen nagenoeg onmogelijk maakt, volgens netbeheerder TenneT, niet voor 2030 opgelost zijn. Vincent Ruijter, CCO van iwell, zegt daarover: “Het grootste probleem is dat de netaansluiting van het appartementengebouw gebaseerd is op de pieken in de vraag. Die pieken liggen doordeweeks rondom het ontbijt en vanaf een uur of vijf in de middag. Daar zou dan ’s avonds het opladen van de elektrische auto’s bij komen, en dat kan nu eenmaal niet.”

In 2022 gestart met uitrol Power Cubes

Het afgelopen jaar werd gestart met het plaatsen van 10 Power Cubes van 30 kWh van iwell, die bij de 10 complexen nu in totaal 40 AC-laders kunnen voorzien van stroom. Extra batterijen moeten in het komende jaar bij de resterende 53 complexen ruim 200 AC-laders mogelijk maken, waardoor op die complexen ruimschoots aan de vraag naar slim opladen voorzien kan worden. Dekkers merkt daarbij op: “Het is vanzelfsprekend niet de bedoeling dat één van de bewoners van half vijf tot de volgende ochtend zijn auto aan de lader laat staan. Zoveel AC-laders kunnen we niet plaatsen, maar dat hoeft nu ook nog niet. Uit de praktijk blijkt dat de voorziene uitbreiding voorlopig afdoende laadcapaciteit zal bieden.”

Grotere opgave

Al die 19.000 woningen in de huidige portefeuille van Bouwinvest zullen de komende jaren een verduurzamingsslag moeten maken om energiezuiniger en aardgasvrij te worden. Dekkers: “Technische oplossingen zijn er nu al, en die worden in de toekomst alleen nog maar meer en beter. We hebben een routekaart klaarliggen waarmee we onze doelstelling (‘Paris Proof’ in 2045) gedurende de komende jaren denken te kunnen waarmaken. Maar heel eenvoudig wordt het niet. We zijn namelijk mede afhankelijk van de instemming van huurders. We kunnen niet zomaar beslissen dat er bijvoorbeeld nieuwe lagetempera­tuurradiatoren in een woning geplaatst wor­den of dat er buizen door een kamer worden aangelegd. In de praktijk betekent het dat we 19.000 keukentafelgesprekken zullen gaan voeren om onze plannen toe te lichten. Om al deze zaken uit te kunnen leggen, kun je niet volstaan met een enkele huurdersbijeenkomst of een mooie folder. Daarvoor, verwachten we, zullen we alles uit de kast moeten halen, tot de individuele gesprekken aan toe.”
Ruijter vult nog aan: “Als in de toekomst op die 63 appartementencomplexen zonnepanelen geplaatst gaan worden, dan kunnen onze batterijen ook voor duurzame opslag voor uitgesteld gebruik van die zonne-energie zorgdragen.”

Hippisch Centrum Exloo kon zonnestroom van 600 panelen door netcongestie niet terugleveren

Toen Lieuwe Koopmans in 2016 participeerde in Hippisch Centrum Exloo, had hij de ambitie om het duurzaamste paardencentrum van Nederland te worden. Echter, de kennis om dat op een juiste manier te doen en te kunnen profiteren van subsidies ontbrak. Dus deed Koopmans een beroep op de provincie Drenthe; en dat was niet tevergeefs. Inmiddels heeft Exloo niet alleen 604 zonnepanelen van 400Wp elk op zijn daken liggen, een batterijsysteem van iwell zorgt er ook voor dat hij de opgewekte zonnestroom zelf goed kan inzetten. En zonder dat de netaansluiting vergroot hoefde te worden.

Upgrade en verduurzamen

Het verouderde complex was toe aan een upgrade en een verduurzamingsslag. Koopmans pakte dat als directeur voortvarend aan. Zo werd de vochtregulering van de binnen- en buitenbakken door middel van een eb-/vloedregeling aangepakt. Tevens werd als ‘laaghangend fruit’ de halogeenverlichting in de hallen en kantine vervangen door LED lampen, werd het witgoed en keukenapparatuur vervangen door energiezuinige varianten en werd het dak vernieuwd en geïsoleerd. Maar Koopmans had grotere ambities. Hij zegt hierover: “Je kent de markt van energie en besparende middelen als ondernemer niet. Je weet ook niet of er subsidies voor duurzaamheidsmaatregelen zijn en hoe je die moet aanvragen. Gelukkig was de provincie Drenthe zeer behulpzaam met advisering en organiseren, het samenbrengen van partijen die ons konden helpen én uitleg hoe we het beste subsidies konden inzetten.” Zo werd er door specialisten van de provincie actief meegedacht met deze ras ondernemer.

Energiecheck

Harold Veldkamp, projectaanjager Slimme energiesystemen bij de provincie adviseerde een energiecheck uit te laten voeren. Deze werd via de Subsidieregeling Oplossingen Netcongestie bij Duurzame Energieproductie voor gesubsidieerd. Met deze regeling kunnen initiatiefnemers niet alleen (maximaal €4.500) subsidie krijgen voor een onderzoek naar de haalbaarheid van technische oplossingen van belemmeringen door netcongestie, maar óók (maximaal €50.000) voor de uitvoering van die oplossing. Daarnaast kwam Veldkamp met het advies om bij het RVO een SDE++ (Stimulering Duurzame Energieproductie en Klimaattransitie) subsidie aan te vragen. Deze geeft gedurende 15 jaar compensatie voor het verschil tussen de kostprijs van de techniek en de marktwaarde van de geproduceerde duurzame energie. Gemiddeld rekent Koopmans op een compensatie van een kwart op zijn investering in 604 zonnepanelen van 400Wp, die hij op de gerenoveerde daken plaatste.

Batterijsysteem

De netcongestie in Drenthe verhindert bedrijven om een grotere netaansluiting te verkrijgen die nodig is om grote hoeveelheden duurzame elektriciteit aan het net terug te leveren. De provinciale specialisten adviseerden om daarvoor een batterijsysteem in te zetten om de niet verbruikte energie op te slaan. Koopmans koos uiteindelijk voor de diensten van de leverancier met de meeste ervaring op dit terrein. Steven Boerema, Head of Sales & Marketing bij iwell, legt uit waarom Koopmans voor iwell koos: “We hebben in Nederland verreweg de meeste batterijsystemen met diverse capaciteiten geplaatst, van 30 kWh tot 14 MWh. In Exloo staat nu een batterijsysteem met een capaciteit van 210 kWh die als opslag fungeert voor de 604 zonnepanelen.” Uit de voorraad energie die overdag wordt opgeslagen wordt ruimschoots in de elektriciteitsbehoefte van het Centrum voorzien. Er is dan meestal nog voldoende elektriciteit over om te leveren aan het naastgelegen Golfpark Exloo, om er ’s nachts de krachtstroompompen voor de sproei-installatie mee aan te drijven. Verder denkt Koopmans enkele, dit jaar nog te plaatsen, AC-laders voor elektrische voertuigen ook van stroom uit de batterijen te gaan voorzien. Daarnaast voorkomt de zelflerende software van iwell dat er zonnestroom wordt teruggeleverd op het Drentse elektriciteitsnet, waardoor het Hippisch Centrum wel zonnepanelen kon inzetten zonder het krap bemeten Drentse elektriciteitsnet verder te belasten.

Zeer lage energiekosten

Koopmans: “Met het toepassen van isolatie, LED en installatie van A+++ apparatuur in kantine en keuken konden we al 30% op onze energiekosten besparen. Met de dakisolatie, zonnepanelen, het leveren van stroom aan het Golfpark en straks met de betaalde AC-laders plus de ontvangen subsidies, hebben we onze elektriciteitskosten tot nagenoeg nihil teruggebracht. We stoken nu nog gas om vooral onze kantine en de Vipruimte plus jurytoren te verwarmen, maar we gaan de installatie dit jaar nog vervangen door een aircosysteem. Dan zijn we nagenoeg energieneutraal en op dat moment het groenste hippisch centrum van Nederland”.